Autor:

Koteluk, Daniel

Współtwórca:

Kotlarek, Dawid - red. ; Buck, Andrzej - red. ; Bartkowiak, Przemysław - red.

Tytuł:

Ideologizacja kultury wiejskiej na przykładzie biblioteki w Czerwieńsku w powiecie zielonogórskim w latach 1949-1956 = The Ideologization of Rural Culture as Exemplified by the Library in Czerwieńsk, Zielona Góra County, 1949-1956

Tytuł publikacji grupowej:

Zielonogórskie Studia Bibliotekoznawcze, z. 5

Temat i słowa kluczowe:

biblioteki miejskie ; Czerwieńsk ; czytelnictwo ; wieś ; PRL ; polityka kulturalna ; propaganda komunistyczna ; mieszkańcy wsi ; Związek Młodzieży Polskiej (ZMP) ; cenzura ; ideologizacja ; literatura ; city libraries ; reading ; village ; cultural policy ; communist propaganda ; censorship ; ideologization ; literature ; Union of Polish Youth (ZMP)

Streszczenie:

Fragment tekstu opisuje funkcjonowanie biblioteki w Czerwieńsku w latach powojennych, szczególnie w okresie stalinowskim i w połowie lat 50. XX wieku. Liczba czytelników była niewielka ? w 1948 r. wynosiła około 80 osób, a w 1956 r. około 216, przy czym aktywnych użytkowników było znacznie mniej. Dodatkowym problemem było wypożyczanie książek przez osoby niezarejestrowane oraz ich nieoddawanie. Kierowniczka biblioteki próbowała zachęcać mieszkańców do korzystania z biblioteki i działalności kulturalnej, jednak jej apele spotykały się z obojętnością lokalnej społeczności.Czytelnicy niechętnie sięgali po książki rolnicze, techniczne i publikacje o charakterze ideologicznym. Największym zainteresowaniem cieszyła się klasyczna literatura polska, m.in. Żeromskiego, Kraszewskiego, Sienkiewicza, Prusa i Konopnickiej, a także niektórzy pisarze rosyjscy, jak Tołstoj, Turgieniew czy Szołochow. Władze próbowały administracyjnie zwiększyć czytelnictwo i promować literaturę zgodną z ideologią komunistyczną, jednak biblioteka była słabo finansowana, a działania te nie przynosiły oczekiwanych efektów.W księgozbiorach brakowało wielu autorów zachodnich, zwłaszcza twórców kryminałów i literatury popularnej. Młodzież natomiast chętnie czytała przedwojenne westerny i powieści sensacyjne, które funkcjonowały w nieoficjalnym obiegu czytelniczym. Władze próbowały ograniczać ten rodzaj literatury poprzez działania aparatu bezpieczeństwa, nauczycieli i organizacji młodzieżowych. Fragment pokazuje również wyraźny konflikt między polityką kulturalną władz komunistycznych a rzeczywistymi zainteresowaniami czytelniczymi mieszkańców wsi.

Abstract:

The text fragment describes the functioning of the public library in Czerwieńsk in the post-war period, particularly during the Stalinist era and the mid-1950s. The number of readers was relatively small ? about 80 in 1948 and around 216 in 1956, although the number of active users was lower. An additional problem was that books were often borrowed by unregistered readers and not returned. The head librarian attempted to encourage local residents to use the library and participate in cultural activities, but these efforts were mostly met with indifference.Readers showed little interest in agricultural, technical, and ideological literature promoted by the authorities. Instead, they preferred classical Polish literature, including works by Żeromski, Kraszewski, Sienkiewicz, Prus, and Konopnicka, as well as some Russian authors such as Tolstoy, Turgenev, and Sholokhov. Authorities tried to increase readership and promote ideologically appropriate literature through administrative measures, but the library suffered from poor funding and these initiatives brought limited results.Many Western authors, especially writers of crime and popular fiction, were absent from the library collections. Young people, however, eagerly read pre-war westerns and adventure novels that circulated unofficially. The authorities attempted to restrict such literature through the actions of the security apparatus, teachers, and youth organizations. The fragment highlights the clear tension between communist cultural policy and the actual reading interests of rural residents.

Wydawca:

Zielona Góra: "Pro Libris" Wydawnictwo Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Zielonej Górze

Data wydania:

2013

Typ zasobu:

artykuł

Format:

pdf

Strony:

85-98

Źródło:

Zielonogórskie Studia Bibliotekoznawcze, z. 5

Jezyk:

pol

Licencja CC BY-NC-ND 4.0:

kliknij tutaj, żeby przejść

Prawa do dysponowania publikacją:

Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Zielonej Górze